Akt III, Scena II

Krótka scena przedstawiająca uroczystą mszę koronacyjną w katedrze św. Jana w Warszawie. Prymas nakłada koronę carowi Mikołajowi I jako królowi Polski.

Scena jest celowo oszczędna. Słowacki opisuje ceremonię z dystansem, bez patosu, którego wymagałaby okazja — i właśnie ten chłód obnaża jej pustkę. Uroczystość jest formą bez treści: koronacja króla Polski odbywa się w kraju, który realnie utracił samodzielność.

W kompozycji aktu scena stanowi ogniwo między sceną I, pokazującą tłum przed zamkiem, a sceną III, w której lud komentuje wydarzenia. Razem tworzą tło dla narady spiskowców.

Wnętrze kościoła katedralnego – ołtarz wielki rzęsiście oświecony –Prymas z bogato przybraną assystencją odprawia mszę. – Muzyka...Cessarz stoi pod szkarłatnym baldakimem, na szczeblach tronu polscy dygnitarze państwa i jenerałowie moskiewscy... Prymas lud żegna, i przystępując do Cessarza podaje mu koronę, Cessarz kładzie ją na głowę – Kanclerz podaje na węzgłowiu miecz państwa, Cessarz mieczem robi znak krzyża na cztery strony świata. Prymas podaje księgę konstytucyjną.


CESSARZ
kładąc rękę na księdze

Przysięgam!...

Znów cisza głęboka... Prymas odchodzi od ołtarza i intonuje psalm "Te Deum".

— ✦ —

Tekst dramatu należy do domeny publicznej (Juliusz Słowacki, zm. 1849). Wykaz wydań źródłowych znajdziesz w bibliografii. Ostatnia aktualizacja: .