Kordian — streszczenie krótkie

Najkrótsza wersja przebiegu dramatu, z zachowaniem podziału na części. Na przeczytanie potrzebujesz około trzech minut. Jeśli szukasz szczegółów, sięgnij po streszczenie szczegółowe.

Przygotowanie

Noc sylwestrowa 1799 roku, chata czarownicy w Karpatach. Szatan i diabły tworzą przyszłych przywódców powstania listopadowego — Chłopickiego, Skrzyneckiego, Krukowieckiego, Czartoryskiego, Niemcewicza — wyposażając każdego w wadę, która przesądzi o klęsce. Archanioł zapowiada narodziny człowieka zdolnego do prawdziwej ofiary.

Prolog

Trzy Osoby spierają się o zadanie poezji po klęsce powstania. Pierwsza chce, by poezja koiła, Druga to wyśmiewa, Trzecia żąda, by budziła naród do czynu. Głos Trzeciej Osoby jest stanowiskiem Słowackiego i zarazem polemiką z „Dziadami" Mickiewicza.

Akt I — dojrzewanie

Piętnastoletni Kordian cierpi na brak celu w życiu. Stary sługa Grzegorz opowiada mu trzy historie — bajkę o Janku, co psom szył buty, wspomnienie z wyprawy egipskiej Napoleona i tragiczną opowieść o Sybirze — próbując rozbudzić w nim wolę życia. Kordian zakochuje się w starszej od siebie Laurze, zostaje odtrącony i próbuje popełnić samobójstwo.

Akt II — Wędrowiec

Kordian podróżuje po Europie i kolejno traci złudzenia:

  • Londyn — przekonuje się, że wszystko jest na sprzedaż, także zaszczyty i prawo.
  • Dover — czytając „Króla Leara" stwierdza, że literatura jest większa od rzeczywistości.
  • Włochy — Wioletta porzuca go, gdy udaje bankruta; upada wiara w miłość.
  • Watykan — papież Grzegorz XVI odmawia poparcia sprawie polskiej i każe słuchać cara.
  • Mont Blanc — Kordian odnajduje ideę: „Polska Winkelriedem narodów". Postanawia zabić cara i wyrusza do Warszawy.

Akt III — Spisek koronacyjny

W Warszawie trwa koronacja Mikołaja I na króla Polski. W podziemiach katedry św. Jana spiskowcy głosują nad zamachem. Prezes — wzorowany na Niemcewiczu — przekonuje ich, że królobójstwo splami honor Polski i zrazi Europę. Wniosek upada, więc Kordian postanawia działać sam.

Na warcie pod sypialnią cara bohater zostaje pokonany przez własny Strach i Imaginację; mdleje, nie zdoławszy otworzyć drzwi. Trafia do szpitala wariatów, gdzie Doktor (szatan) pokazuje mu dwóch obłąkanych przekonanych, że zbawiają świat — sugerując, że idea Kordiana jest takim samym urojeniem.

Skazany na śmierć, Kordian przeskakuje konno przez piramidę bagnetów w zakładzie wielkiego księcia Konstantego, ale car i tak podtrzymuje wyrok. Dramat kończy się na Placu Marsowym: Kordian stoi przed plutonem egzekucyjnym, a adiutant pędzi z rozkazem ułaskawienia. Nie dowiadujemy się, czy zdążył.

W jednym zdaniu

Młody człowiek szuka sensu życia, znajduje go w idei poświęcenia za naród, próbuje zabić cara — i przegrywa nie z wrogiem, lecz z własną wyobraźnią.

Opracowanie własne redakcji serwisu. Ostatnia aktualizacja: . Wykorzystane źródła zestawiliśmy w bibliografii.